इस पुस्तक में वर्णित घटनाओं, प्रसंगों और विचारों को संकलित करने में निम्नलिखित ग्रंथों, शास्त्रों और जीवनियों से सामग्री एवं प्रेरणा ली गई है। सभी उद्धरण और विवरण को यथासंभव सत्य, प्रामाणिक और सुसंगत रखने का प्रयास किया गया है।
1. शंकरानंद, त्रैलंग स्वामी चरित्र, 1952, वाराणसी प्रेस
2. Sivananda Saraswati, Avadhut: The Life of Trailanga Swami, Divine Life Society
3. श्री रमाकृष्ण मिशन, कोलकाता – त्रैलंग स्वामी पर विशेषांक, 1984
योग और साधना
1. स्वामी सत्यानंद सरस्वती, भारतीय योगियों की गाथाएँ
2. स्वामी शिवानंद, ध्यान योग और समाधि
3. पतंजलि योगसूत्र — साधना-पाद और समाधि-पाद
4. हठयोग प्रदीपिका, स्वामी स्वरूपानंद की टीका सहित
5. गोरखनाथ सिद्धांत, नाथ परंपरा के मूल उपदेश
तंत्र और तांत्रिक दर्शन
6. आचार्य अभिनवगुप्त, तंत्रालोक — कश्मीर शैव तंत्र का मूल ग्रंथ
7. विज्ञान भैरव तंत्र — शिव-शक्ति संवाद आधारित ध्यान विधियाँ
8. रुद्रयामल तंत्र — तांत्रिक साधना के रहस्य
9. स्वामी निश्चलानंद सरस्वती, तांत्रिक योग की भूमिका
शिवत्व और अद्वैत दर्शन
10. शिवसूत्र — कश्मीर शैव दर्शन का आधार
11. आदि शंकराचार्य, विवेकचूडामणि
12. योग वासिष्ठ — आत्मज्ञान और शिव-तुल्यता पर उपदेश
13. श्रीमद्भागवत महापुराण — भक्ति एवं ज्ञान में शिव का स्वरूप
अवधूत भाव और जीवनी संदर्भ
14. परमहंस योगानंद, Autobiography of a Yogi — जिसमें त्रैलंग स्वामी का श्रद्धापूर्वक वर्णन
15. काशी के योगी – त्रैलंग स्वामी, हिंदी जीवनी संकलन
16. अवधूत गीता, श्री दत्तात्रेय रचित
17. नव योगेंद्र संवाद, श्रीमद्भागवत महापुराण — एकादश स्कंध
18. स्वामी राम, Living with the Himalayan Masters — अवधूत समान योगियों के जीवन प्रसंग
नोट: सभी संदर्भ मूल प्रकाशनों एवं मान्य संस्करणों से लिए गए हैं। इनका उद्देश्य केवल आध्यात्मिक, शैक्षिक एवं शोध प्रयोजनों के लिए जानकारी प्रदान करना है।
No comments:
Post a Comment